Bij patiënten die behandeld worden met anticoagulantia is de bloedstollingstijd verlengd; zij hebben wat men stollingsstoornissen noemt. Daardoor kan zelfs een kleine bloeding langer aanhouden dan zonder dit type behandeling. Toch kunnen er eenvoudige maatregelen worden genomen om bloedverlies te beperken en complicaties te voorkomen. Dit artikel biedt een gestructureerde aanpak voor de behandeling van kleine bloedingen, evenals richtlijnen om situaties te herkennen die dringende medische evaluatie vereisen.

1. Anticoagulantia : hun werking en soorten begrijpen

Bloedstolling is een essentieel fysiologisch mechanisme dat bloedingen voorkomt bij letsels aan de bloedvaten. Een overmatige stolling kan echter leiden tot de vorming van bloedklonters die de bloedcirculatie kunnen belemmeren en verschillende aandoeningen kunnen veroorzaken. Deze verstoppingen kunnen op verschillende plaatsen in het lichaam optreden, met name in de volgende klinische situaties:

• Diepe veneuze trombose (DVT): er vormt zich een bloedklonter in een diepe ader, meestal in de benen, die kan loskomen en een longembolie veroorzaken.
• Longembolie: een bloedklonter blokkeert een longslagader, een potentieel levensbedreigende situatie.
• Atriumfibrillatie: een hartritmestoornis die het risico op stolselvorming in het hart vergroot, wat een beroerte kan veroorzaken.
• Cerebrovasculair accident (CVA) of beroerte: treedt op wanneer een bloedklonter een hersenslagader afsluit en zo de zuurstoftoevoer naar de hersenen onderbreekt. Het kan leiden tot ernstige neurologische gevolgen en vormt een medische noodsituatie die onmiddellijke behandeling vereist.

Anticoagulantia zijn essentiële geneesmiddelen die een cruciale rol spelen in het voorkomen van de vorming van bloedklonters. Dankzij deze medicijnen kunnen artsen het risico op cardiovasculaire complicaties bij hoogrisicopatiënten verminderen, de levenskwaliteit verbeteren en in sommige gevallen levens redden.

Er bestaan verschillende soorten anticoagulantia, ingedeeld volgens toedieningsvorm en werkingsmechanisme: orale anticoagulantia en injecteerbare anticoagulantia.

2. Bloedingen bij gebruik van anticoagulantia begrijpen

Hoewel anticoagulantia absoluut noodzakelijk zijn om de cardiovasculaire gezondheid te beschermen, zijn ze niet zonder risico’s. De belangrijkste bijwerking is een verhoogd risico op bloedingen, die zich kunnen uiten als blauwe plekken, neusbloedingen of bloedend tandvlees. In ernstigere gevallen kunnen ook inwendige bloedingen optreden. Regelmatige medische opvolging en voortdurende waakzaamheid zijn essentieel om een evenwicht te bewaren tussen bescherming tegen bloedklonters en de veiligheid van de patiënt.

3. Eerstehulpmaatregelen om een bloeding te stoppen

Bij een bloeding (zelfs een kleine bloeding) kan snel handelen het bloedverlies beperken en complicaties helpen voorkomen.

• Reinig de wonde indien mogelijk eerst met zuiver water of fysiologisch serum (NaCl 0,9%).
• Oefen directe druk uit op de wonde om de bloeding te stoppen, bij voorkeur met een schone doek of een geschikt hemostatisch product. Houd de druk 10 tot 15 minuten onafgebroken aan zodat het bloed kan stollen.
• Controleer de bloeding: kijk of ze opnieuw begint (→ opnieuw samendrukken) of toeneemt (→ beschouw dit als een mogelijk urgente situatie, oefen stevige compressie uit en contacteer de hulpdiensten).
• Als de wond nog niet is gereinigd, doe dit dan zo snel mogelijk met schoon water of fysiologisch zout (NaCl 0,9%). Wrijf niet in de wonde en vermijd alcohol of waterstofperoxide, omdat deze de huid kunnen irriteren en de genezing kunnen vertragen.

Bij neusbloedingen:

• buig het hoofd lichtjes voorover
• snuit de neus om eventuele bloedklonters te verwijderen
• knijp de neusvleugels ongeveer 10 minuten samen
• gebruik Stop Hemo^® hemostatische watten om het stoppen van de bloeding te versnellen
• als de bloeding aanhoudt, hevig wordt of gepaard gaat met duizeligheid, is het belangrijk om zo snel mogelijk een zorgverlener te raadplegen.

4. Stop Hémo^® : een geschikt hemostatisch middel

Het assortiment Stop Hemo^® is geschikt voor oppervlakkige wonden en neusbloedingen. Het bestaat uit calciumalginaat, een natuurlijk biopolymeer (afkomstig van algen) dat in ziekenhuizen vaak wordt gebruikt vanwege zijn hemostatische en wondhelende eigenschappen.

Stop Hemo^® heeft de eigenschap dat het reageert bij contact met natriumrijke vloeistoffen (zoals bloed, wondvocht of exsudaat, of fysiologisch serum NaCl 0,9%). Het calciumalginaat hydrateert, vormt een gel en geeft calciumionen vrij. Deze fysische en chemische veranderingen van het calciumalginaat liggen aan de basis van de therapeutische werking:

Stopt bloedingen - Stop Hémo^® bevordert de vorming van een bloedklonter dankzij:

• mechanische werking ➜ biedt een structuur waarop bloedplaatjes zich kunnen hechten,
• biologische werking ➜ geeft calciumionen vrij die een essentiële rol spelen bij de bloedplaatjesaggregatie en de versnelde vorming van fibrine.

Ondersteunt de wondheling

• door een omgeving te behouden die het natuurlijke wondgenezingsproces ondersteunt
• door de vrijgave van calciumionen, die bijdragen aan de goede werking van fibroblasten en andere belangrijke cellen in het genezingsproces.

Indicaties Stop Hemo^® watten: neusbloedingen, bloedingen in de mond, na tandextracties, huidbloedingen (snijwonden, schaafwonden, punctiewonden).

Indicaties Stop Hemo^® spray: oppervlakkige huidwonden (snijwonden, schaafwonden, krassen, huidplooien, intertrigo met vochtafscheiding…). Wanneer u de spray aanbrengt op een oppervlakkige bloeding, wordt aangeraden de wonde te comprimeren met een gaasje of verband om de stolling te ondersteunen. Contra-indicaties: slijmvliezen en het gezicht, omwille van de aanwezigheid van drijfgas.

Raadpleeg altijd de bijsluiter voor gebruik.

5. Wanneer moet u snel een zorgverlener raadplegen ?

Neem contact op met uw arts of de spoeddiensten als:

• de bloeding hevig is (neus, tandvlees, diepe wonden, grote bloeduitstortingen)
• de bloeding moeilijk te stelpen is
• u zich moe, bleek of duizelig voelt
• u tekenen van inwendige bloeding opmerkt: donkere of bloederige urine, zwarte stoelgang, bloedbraken, plots optredende hoofdpijn of ernstige duizeligheid

Deze situaties kunnen onmiddellijke zorg vereisen en soms een aanpassing van de anticoagulantiabehandeling.

⚠️ Belangrijk : stop nooit en wijzig nooit uw anticoagulantiabehandeling zonder medisch advies.

6. Preventie en aan te nemen gewoonten

Om het risico op bloedingen te verminderen :

• draag een fietshelm en andere beschermende uitrusting wanneer nodig
• draag beschermende handschoenen bij het gebruik van allerlei gereedschap
• wees voorzichtig bij het knippen van haar of nagels
• draag geen sandalen of andere open schoenen om snijwonden aan de voeten te vermijden
• informeer uw omgeving dat u anticoagulantia gebruikt
• houd een opvolgboekje bij met de namen van uw behandelingen en houd dit steeds bij de hand

Deze eenvoudige maatregelen helpen om incidenten beter te anticiperen en te beheren. Daarnaast is het belangrijk om uw naasten en zorgverleners op de hoogte te houden.

7. Aanvullende adviezen bij frequente bloedingen

Als u merkt dat u vaak bloedt:

• bespreek met uw arts een eventuele aanpassing van de dosis van uw behandeling die de bloeding kan beïnvloeden
• vermijd geneesmiddelen of supplementen die het bloedingsrisico verhogen (zoals aspirine en niet-steroïdale ontstekingsremmers) zonder medisch advies
• wees waakzaam op het ontstaan van nieuwe symptomen en noteer deze voor uw arts

Regelmatige waakzaamheid helpt voorkomen dat kleine bloedingen problematisch worden.

Bronnen :

1- Blood clotting disorders (Hypercoagulable states), https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/16788-blood-clotting-disorders-hypercoagulable-states , geraadpleegd op 15/04/2026.
2- Anticoagulants, https://my.clevelandclinic.org/health/treatments/22288-anticoagulants, geraadpleegd op 15/04/2026.

NET26SHE13A – Mei 2026